Sophie
Sophie Sophie


Vraag nu een
GRATIS
proefnummer aan!

Vraag nu een gratis proefnummer aan!
Missie
Soφie is een uitgave van de Stichting voor Christelijke Filosofie. Zij biedt een intellectuele uitdaging door kritisch na te denken over actuele onderwerpen, geïnspireerd door de christelijke traditie.

Redactie
ing. P. de Boer
dhr. A. Deddens
mevr. drs. E.J. van Dijk
mevr. drs. M. Doornenbal
mevr. drs. R. Ebbers-van Aalst
dr. J. Ester
drs. I.D. Haarsma
prof. dr. J. Hoogland
dhr. A. Janse
dr. ir. R.A. Jongeneel
mevr. drs. D.G. Rots
dr. P.H. Vos
dr. K. van der Zwaag
Een van de grootste levende componistes heet Sophie PDF Print Email
Written by   

Sofia Asgatovna Goebaidoelina is de kleindochter van Masgoed Goebaidoelin, een Tataarse moellah (islamitisch theoloog). Zelf werd ze op 24 oktober 1931 geboren te Tsjistopol (Sovjetrepubliek Tatarstan). Het jaar daarop verhuisde het gezin naar Kazan, waar Sofia met vijf jaar haar eerste muzieklessen kreeg. Op haar dertiende schreef zij haar eerste compositie.

Hoewel Goebaidoelina’s ouders ongelovig waren, begon zij als kind al te bidden. Toen haar ouders ontdekten dat zij religieus was, waren zij diep geschokt: in stalinistisch Rusland was dat verboden! Maar toen ze veertien en zwaar ondervoed was en malaria kreeg, begon haar moeder voor haar tot God te roepen; ze beloofde zelfs dat ze Sofia zou laten dopen als ze weer gezond zou worden. Door de politieke omstandigheden zou die (Russisch-orthodoxe) doop pas een kwart eeuw later eindelijk plaatsvinden.

Goebaidoelina heeft in haar vele mystiek-religieuze composities een uitweg gezocht uit de benauwde Sovjetgeest (tot ca. 1990); bijvoorbeeld: ‘Zeven woorden’ (d.i. Jezus’ kruiswoorden) voor cello, bajan (een soort accordeon) en strijkers, haar lange Johannes-Passie én Johannes-Pasen, een enorm tweeluik over de dood en opstanding van Christus. Ook sommige van haar instrumentale werken dragen religieus aandoende titels, zoals haar vioolconcert ‘Offertorium’ en de grote orkestwerken ‘Het licht van het einde’ en ‘De ruiter op het witte paard’. De uitweg uit de Sovjetgeest heeft Goebaidoelina ook letterlijk gezocht: in 1992 is zij naar Duitsland geëmigreerd. Ze woont in Appen, 20 km van Hamburg.

Muziek is voor Goebaidoelina een middel om met God in verbinding te komen (re-ligio); daardoor is voor haar alle muziek ‘religieus’, ook de puur instrumentale. Enerzijds beweert zij dat zij geen ‘wereldlijke muziek’ schrijft, anderzijds wil zij geen ‘religieuze componiste’ genoemd worden, want haar muziek moet, vindt zij, voor iedereen toegankelijk zijn, ook haar expliciet sacrale muziek.

Midden in de stalinistische beproevingen, met voortdurende ‘correcties’ door Stalins cultuurministers, moet de componist Dmitri Sjostakovitsj eens tegen haar gezegd hebben: ,,Wees niet bang om jezelf te zijn. Mijn wens voor jou is dat je doorgaat op jouw eigen, ‘incorrecte’ wijze.’’ Daar heeft Sofia zich altijd strikt aan gehouden!

 
Sophie